مدیر بنیاد فقهی مدیریت اسلامی گفت: ما نیازمند تمدن نوین اسلامی هستیم که علوم انسانی آن با رویکرد اجتهادی برآمده از منابع اسلامی گرفته شده باشد. وقتی این اتفاق افتاد، نظرات ناب اسلام را در خصوص اقتصاد، مدیریت، روان شناسی و ... بدست میآوریم که روش مجرب آن همان اجتهاد حوزوی است.

به گزارش گروه دریافت خبر خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، آیت الله دکترقوامی علوم انسانی را اصالتا اسلامی دانست و افزود: موضوع علوم انسانی، انسان است و انسان در اسلام بهتر تعریف و شناخته میشود چرا که خالقش خداست.

وی قرآن را کتابی دانست که انسان را از دید خالق تعریف و زوایای وجودی او را تعریف و جایگاه او را در هستی روشن میکند و ادامه داد: اقتصاد، مدیریت، جامعه شناسی، روان شناسی و ... که موضوع آن انسان است، تبدیل به دانشهایی میشوند که مرتبط با ابعاد وجودی بشر بوده و با نگاه اسلامی به او و تعاریف قرآنی و وحیانی نسبت به او تعریف میشود.

قوامی تعریف اسلام از انسان را بسیار کاملتر از تعریف غربی آن دانست و افزود: انسان در غرب هم تعریف میشود، اما تعریفی که خالق بدست میدهد، دقیقتر و معتبرتر است؛ غربیها هنوز میگویند انسان موجودی ناشناخته است، اما اسلام، انسان را در دین معرفی میکند و میگوید دارای ابعاد روحانی، نفسانی، جسمانی، ملکوتی و ملکی است و کمال و سعادتش را توسط قرآن معرفی میکند و نیازها، حقوق، مطالبات و تکالیفش در اسلام معرفی میشود.

وی به دیدگاه عالمان اسلام نسبت به علوم انسانی اشاره کرد و گفت: وقتی میخواهیم تعریفی از اقتصاد داشته باشیم، میگوییم اقتصاد برای چه کسی؟ برای فردی که قانع است یا حریص؟ یا وقتی میخواهیم مدیریت را تشریح کنیم، میگوییم مدیریت کدام انسان؟ تا انسان را نشناسیم، نسخه اداره کردن او را نمیتوانیم بپیچیم، رفتارهای اجتماعی او را در جامعه شناسی نمی توانیم بشناسیم، لذا در مباحث تربیت و روان شناسی هم همینطور است. این ادعا که اسلام، انسان را بهتر میشناسد، علوم انسانی اگر اسلامی شود، کاربردیتر شده با نظام هستی و تکوین هماهنگتر میشود.

مدیر سابق مدرسه علمیه معصومیه تصریح کرد: نباید اینگونه تصور شود که علوم غربی به این دلیل که اسلامی نیست، پوچ و هیچ است، بلکه برای این علوم هم زحمت کشیده شده اما الگوی کامل ارائه نمیدهند. باید دنبال نظام احسن باشیم نه حسن؛ بنابراین نه میشود به این علوم رایج اکتفا کرد نه اینکه همه آن را کنار بگذاریم. این عاقلانه نیست. نه میتوان نمره بیست به علوم انسانی متداول داد و افراط کرد، نه صفر داد و تفریط نمود. بلکه باید اعتدال را در حد معقول بپذیریم. اما نمره بیست را باید به اسلام داد که مصداق تامّ آن در ائمه معصومین (ع) که انسانهای کاملی بوده و خداوند آنها را خلیفه و جانشین خود بر زمین قرار داده است، تجلی یافته است.

وی خاطرنشان کرد: متاسفانه دانشگاههای ما این علوم را از غرب گرفته، ترجمه و کتاب و جزوه میکنند و به دانشجویان مسلمان تحویل میدهند.اما نباید از این نکته غافل بود که ممکن است کسانی که این کتابها را نوشتهاند، به خوبی انسان را نشناخته باشند و این موضوع برای ما صحیح نیست به جای اینکه از قرآن و منبع وحیانی و روش اجتهادی استفاده کنیم، روشهای غربی را پذیرفتهایم.

مدیر مسئول دو فصل نامه نخل شهداد ادامه داد: براین اساس ما نیازمند تمدن نوین اسلامی هستیم که علوم انسانی آن با رویکرد اجتهادی برآمده از منابع اسلامی گرفته شده باشد. وقتی این اتفاق افتاد، نظرات ناب اسلام را در خصوص اقتصاد، مدیریت، روان شناسی و ... بدست میآوریم که روش مجرب آن همان اجتهاد حوزوی است.

وی به یکی از تحقیقات اخیر در حوزه مدیریت اسلامی اشاره کرد و گفت: ما حدود چهار سال است در بنیاد فقهی مدیریت اسلامی بر نظریه «جبران» به معنای جبران خدمات کارکنان در اسلام کار میکنیم و به حدی با مطالب زیبا و جذاب و کاربردی مواجه شده و میشویم که هنوز نتوانستهایم پرونده آن را ببندیم و تکمیلش کنیم. نظریه جبران تنها گوشهای از مدیریت اسلامی است که بعد از چهار سال تحقیق و پژوهش باز هم جا برای تکمیل شدن دارد، بنابراین بخشهای دیگر مدیریت جای خود دارد و روشن است که چه فرصت گستردهای برای کامل شدن مجموعه مدیریت اسلامی نیاز داریم.

مدیر بنیاد فقهی مدیریت اسلامی شتابزدگی و یا از دست دادن فرصت را دو عامل اصلی عدم پیشرفت در تولید محتوای علوم انسانی اسلامی عنوان کرد و گفت: اگر مشاهده میکنیم در این سی و چهار سال در حوزه تحول علوم انسانی موفق نبودهایم، به این دلیل است که روشهای ما درست نبوده بلکه واکنشی بوده؛ تهران از قم خواستهای در این زمینه داشته آنها هم به سرعت پاسخی ناپخته دادهاند و این جواب نداده است. بنابراین باید در مسیری آرام، مداوم و مستمر و عمیق پیش رفته و تا مطمئن نشدهایم، نتیجه را اعلام نکنیم. در این راستا نباید دل به هیاهوها سپرد و نسنجیده عمل کرد.

وی تصریح کرد: مراکز فقهی قم باید معنویت را در این مسیر حاکم کرده، نیرو و انرژی گرفته و با حمایت دولت، تحول در اسلامی شدن علوم انسانی ایجاد کرده و ماحصل را به دانشگاه ارائه کند تا در این مراکز تدریس شوند. این سیکل منطقی و مناسبی است انسجام در آن تاکید میشود.

قوامی ادامه داد: دسترسی به این مباحث و اطلاعات، اجتهاد است که خوشبختانه امروز ناظر به وقوع پیوستن آن هستیم و به زودی در این زمان شاهد شکوفایی بیشتری خواهیم بود، به خصوص که ناکامیهای غرب هم به ما کمک میکنند تا تعارضات و ناتوانیهایی که درون آنها در برابر پاسخ به نیازهای جوامع بشری به وجود میآید را بشناسیم. اینها نشان میدهد غالب علوم غرب کامل و کارآمد نبوده و شکست آنها مشهود است.

وی تاکید کرد: باید به دنبال مدلی باشیم که نه به سبب شوری از هم بپاشد نه بی خاصیت و ناموثر باشد. اسلام این ظرفیت را دارد. معدن وحی دارد، معدن شناس باید باشد و از دل معادن این گوهرها را استخراج کند و به جامعه تحویل دهد. امروز در حوزه مشاهده میکنیم تیمهای اقتصاد، سیاست، تربیت، قضاوت و حتی مدیریت هنر تشکیل شده؛ علما در رشتهای که علاقه مند هستند، دور هم جمع میشوند و کار میکنند. این باید مورد حمایت واقع شود که اگر این اتفاق بیفتد شاهد شکوفایی و رشد در علوم انسانی اسلامی خواهیم بود.

شهدادنیوز: آب در کوزه و ما تشنه لبان می گردیم/ درد و دردمندی از این بالاتر که فرزندان فرهیخته شهداد، در شهر خود غریب و نا شناخته بمانند و یا تصویری ناقص و یک بعدی از آنها ارائه شود. جذب فرهیخته، ولو نخبه بومی، راه و روش دارد. با جذب سرمایه دار و گردشگر و ...فرق می کند. ای کاش در دوره بعدی انتخابات مجلس خبرگان رهبری ، زمینه حضور آیت الله قوامی در انتخابات فراهم تا نماینده ای را به مجلس خبرگان بفرستیم که علاوه بر بومی بودن، مایه عزت ، سرفرازی برای همه اهالی استان کرمان باشد.